Bạo lực học đường – hồi chuông báo động

Trường học không những là nơi truyền đạt tri thức mà còn là một môi trường để học sinh nuôi dưỡng tâm hồn và rèn luyện nhân cách của bản thân. Bên cạnh những giá trị tốt đẹp ấy, trong trường học vẫn còn có rất nhiều vấn nạn gậy nhức nhối cho dư luận trong những năm gần đây. Đặc biệt nhất phải kể đến là hiện tượng bạo lực học đường. Hiện tượng này cần được nhìn nhận và khắc phục một cách nghiêm túc càng sớm càng tốt.

Trước hết, chúng ta phải hiểu bạo lực là những hành vi cố ý làm tổn thương nhau bằng cả lời nói và hành động, còn học đường là môi trường học tập hay gọi chung là trường học. Vậy bạo lực học đường là hành vi làm tổn thương các bạn học sinh yếu thế hoặc khác biệt do các cuộc xung đột nhỏ bằng nhiều hình thức khác nhau mang tính tiêu cực đến môi trường học đường.

Ở Việt Nam, chúng ta có thể rất dễ nhìn thấy hành vi này ở một số các trường học. Trên thực tế bạo lực học đường được thể hiện rất rõ ràng qua những vụ việc học sinh đánh nhau, bắt nạt nhau, thậm chí còn quay clip và lan truyền trên mạng xã hội. Không chỉ vậy, học sinh hiện nay còn có những hành động xúc phạm tới danh dự của người khác như bịa đặt sai sự thật, nói xấu,… Bằng chứng là vào năm 2019, một đoạn clip đã ghi lại cảnh một nữ sinh ở Hưng Yên bị nhóm bạn nữ cùng lớp lột quần áo, đánh đập dã man ngay trong lớp học đã lan truyền chóng mặt trên mạng xã hội. Vụ việc này gây phẫn nộ trong dư luận, khiến các cơ quan chức năng phải vào cuộc điều tra và xử lý nghiêm.

Vậy nguyên nhân tại sao mà lại dẫn đến bạo lực học đường? Về phía học sinh, trước hết, có thể là do dễ nóng giận, bốc đồng hoặc do chưa có nhận thức đúng đắn, không kiểm soát được cảm xúc và không làm chủ được bản thân. Ngoài ra, một số học sinh thì lại thích thể hiện bản thân, muốn chứng tỏ là bản thân mạnh mẽ, không dễ bắt nạt. Một phần lớn cũng là độ tuổi học sinh là độ tuổi đang hình thành nhân cách, dễ học theo những thói quen xấu. Về phía gia đình, sự thiếu quan tâm, giáo dục chưa phù hợp, quản lí lỏng lẻo hoặc môi trường không phù hợp cũng gây ảnh hưởng tới hành vi của con cái. Tuy nhiên, nhà trường vẫn chưa kịp thời phát hiện và cũng chưa có những hành động xử lí nghiêm với những học sinh vi phạm. Ví dụ vào ngày 4/4/2023, tại trường THCS LTT, thành phố Huế, một vụ xô xát kinh hoàng đã xảy ra giữa hai học sinh lớp 6 là N.Đ.T. và H.V.G.B. Nguyên nhân xuất phát từ một tình huống tưởng chừng như vô hại: T. ăn thạch dừa trong lớp và vô tình để nước thạch dừa chảy xuống tay, sau đó chùi tay vào tường. Hành động này khiến B. lên tiếng góp ý, dẫn đến một cuộc tranh cãi không hồi kết. T. không kiềm chế được cơn tức giận, đã xông vào hành hung B., khiến B. ngã đập đầu vào bàn học.

Qua các nguyên nhân được nói trên, ta có thể tự suy ra những hậu quả khôn lường mà hành vi này đã để lại cho cả bản thân, người khác, nhà trường và xã hội. Đối với bản thân, hiện tượng này sẽ khiến chúng ta hình thành tính cách không tốt, bốc đồng, du côn và cũng sẽ khiến người khác có cái nhìn không thiện cảm về mình. Ngoài ra, bạo lực học đường cũng được coi là một hành động xúc phạm người khác gây tổn hại đến thể xác, tinh thần, danh dự và lòng tự trọng của người khác. Không những thế, hiện tượng này sẽ khiến môi trường học đường trở nên không lành mạnh, văn minh. Bên cạnh đó, bạo lực học đường có thể dẫn đến các hành vi vi phạm pháp luật như trộm cắp, giết người,… Ví dụ như vào năm 2024, tại 1 trường THCS ở Bắc Giang , một học sinh lớp 7 đã dùng dao đâm bạn học cùng lớp dẫn đến tử vong. Nguyên nhân ban đầu được cho mâu thuẫn nhỏ trong sinh hoạt. Vụ việc này là hồi chuông cảnh báo về sự gia tăng của bạo lực học đường bằng hung khí, cho thấy mức độ nguy hiểm và nghiêm trọng của hành vi bạo lực học đường.

Vậy chúng ta cần làm gì để khắc phục hiện tượng này? Thứ nhất, gia đình và nhà trường thì cần phải nghiêm khắc dạy bảo, giáo dục và làm gương tốt cho con cái hoặc học sinh noi theo. Thứ hai, xã hội xung quanh thì cũng cần phải tuyên truyền hậu quả của việc bạo lực học đường.

Qua đó, em đã nhận thức được hậu quả và tác hại to lớn của hành vi này. Tuy nhiên, như vậy là chưa đủ, là học sinh chúng ta vẫn cần có một vài hành động như: tuyên truyền nâng cao ý thức, nếu gặp được một bạn học đang bị bạo lực học đường thì phải báo với người lớn và nhà trường chứ không được hùa cùng các bạn khác bắt nạt nạn nhân,..

Tuy nhiên, cũng cần thấy rằng không phải mọi mâu thuẫn trong học đường đều là bạo lực. Trong môi trường học đường, ta cũng không thể tránh khỏi trong quá trình giao tiếp và phát triển. Điều quan trọng là chúng ta cần biết cách giải quyết mâu thuẫn một cách văn minh, không sử dụng bạo lực.

Tóm lại, đây là một hiện tượng xấu, đáng để lên án. Đó không chỉ là vấn đề của riêng cá nhân nào mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Chúng ta cần ngăn cản hiện tượng này càng sớm càng tốt để có một môi trường học đường an toàn,lành mạnh, và đầy nhân văn.